Aktualności

Szczegóły
Kategoria: Między wojnami
Odsłony: 3448

Rzeczony schron bojowy dla karabinu maszynowego z izbą dla jednej drużyny nr 749 to konstrukcja bojowa położona nieopodal przeprawy promowej w Pomorsku. Znajdował się w pobliżu dwóch innych ukryć dla drużyn wypadowych. Obiekt ulokowany został na terenie pomiędzy wałem przeciwpowodziowym a rzeką. Najlepszą porą na dotarcie do niego wydaje się zima, ewentualnie jesień lub wczesna wiosna. Jego otoczenie mocno porośnięte jest roślinnością. Na uwagę zasługuje elewacja wejściowa - na której znaleźć możemy pozostałości oryginalnego farbomaskowania. Ciekawe jest również otoczenie Stand'u: zachowały się elementy pierwotnego kształtu nasypów ziemnych. Płyta stalowa wydaje się przysypana tak, jak to miało miejsce w 1945 roku!

Add a comment

Szczegóły
Kategoria: Między wojnami
Odsłony: 2961

Inspirowany dyskusją Czytelników postanowiłem wrócić nad Odrę w okolice wsi Wojszyn. Względem sztuki fortyfikacyjnej był to niezwykle ciekawy odcinek Pozycji Odry. Znalazło się tu kilka dobrze zachowanych do dziś obiektów. Znajdowały się i takie, które mimo gorszego stanu zachowania - nadal przykuwają uwagę. W poniższym tekście zajrzymy, bo trudno tu mówić o eksploracji, do jednego z najdziwniejszych stanowisk, jakie miałem w ciągu paru lat swej pasji okazję odwiedzić! Przyznam się, że pieszczotliwie nazywam je "kioskiem ruchu". Zacznijmy od lokalizacji. Na północny wschód od Wojszyna znajduje się starorzecze Odry, które połączone zachodnim krańcem z rzeką, tworzy spory półwysep. Warto zwrócić uwagę, że jeszcze w latach 30. XX wieku bieg Odry różnił się od obecnego! Wspomniany półwysep był wówczas wyspą, a główny nurt rzeki opływał ją od południa. Na opisanym skrawku lądu, o długości ok. 800 m i szerokości ok. 270 m, Niemcy wznieśli trzy konstrukcje. Dwie z nich zostały wkomponowane w wał ziemny, ciągnący się wzdłuż północnego brzegu wyspy. Ów wał wzniesiony był prawdopodobnie również w celach fortecznych. Na zachodnim krańcu wału zostało wzniesione intrygujące stanowisko pozorno-bojowe nr 398, które dzisiaj obejrzymy!

Add a comment

Szczegóły
Kategoria: Między wojnami
Odsłony: 796

Tereny odcinka Las Szczecinecki penetrowałem dwukrotnie. Za pierwszym razem, w roku 2024, moja wędrówka skończyła się przedwcześnie. Las w okolicy wsi Mosina to mieszany drzewostan, w którym przewagę ma buk. Obszar jest pofałdowany i poprzecinany licznymi bajorkami oraz bagnami. Wówczas trafiłem na lutowe roztopy, dzień mojej wyprawy poprzedziła ponadto deszczowa noc. Grunt był wszędzie rozmiękły, wszystkie oczka wodne pozamieniały się w stawy. Przemierzanie tego terenu okazało się niezwykle trudne i wyczerpujące. Drugie podejście nastąpiło w bieżącym 2025 roku. Tym razem aura była przyjemnie mroźna, a co najważniejsze, zamarznięty był całkowicie grunt. Umożliwiło mi to dotarcie do zachodniego skrzydła odcinka Las Szczecinecki. Co przyciągało mnie tak bardzo w ten niedostępny rejon? Otóż był to niewielki schron, wybudowany w 1935 roku, reprezentujący projekt przejściowy pomiędzy formą 105B8 a konstrukcją B1-1. Według Sachy Sabien i Patrice Wijnands obiekt ten nosił sygnaturę F.N. 81.

Add a comment

Szczegóły
Kategoria: Między wojnami
Odsłony: 786

Architekci planujący linię umocnień, a następnie nadzorujący jej budowę, starają się oprzeć ją o przeszkody naturalne. Konkretne decyzje dotyczące budowy kolejnych odcinków danych fortyfikacji, poprzedzone są zazwyczaj długotrwałymi badaniami terenowymi oraz dyskusją, ich ślady do dziś widoczne są w dokumentacji1. Podobnie było w przypadku Pozycji Pomorskiej. Jej umocnienia mocno wrastały w urozmaicony topograficznie teren. W jej przebiegu wykorzystano liczne rzeki, jeziora i tereny podmokłe. Każde spore jezioro samo w sobie stanowiło poważną przeszkodę: jego forsowanie z marszu było niemal niemożliwe. Wymagało od przeciwnika odpowiedniego przygotowania, te zaś łatwo było zakłócić stosunkowo niskim kosztem. Przeszkoda wodna w postaci jeziora pozwalała nierzadko radykalnie zmniejszyć nasycenie obiektami bojowymi. Wystarczyło, wykorzystując sprawnie kształt linii brzegowej, wzmocnić linię niewielką liczbą konstrukcji. Cenne w oczach projektantów stawały się wówczas półwyspy, przewężenia, groble. To na nich lub w ich pobliżu, wyrastały kolejne schrony. Nad taką - niezwykle poważną przeszkodę wodną - trafiamy dzisiaj. Było nią Jezioro Ciemino. Na jego zachodnim brzegu w 1935 roku niemieccy projektanci wznieśli zaledwie cztery schrony bojowe2! Wśród nich znajdziemy eksplorowany przez nas dzisiaj schron bojowy dla karabinu maszynowego z izbą dla jednej drużyny, o sygnaturze Zm. 8.

Add a comment

Szczegóły
Kategoria: Między wojnami
Odsłony: 771

Ci z Was, którzy regularnie czytają moje skromne artykuły, wiedzą że odcinkiem Pozycji Pomorskiej, który szczególnie sobie upodobałem, jest ten, który rozciąga się na północ od Szczecinka. Przyciąga on stanem zachowania schronów, topografią, przyrodą. Natomiast: czy to właśnie tam odnajdziemy jeden z najlepiej zachowanych obiektów “Pommernstellung”? Otóż nie... Jedno z najlepiej zachowanych stanowisk znaleźć możemy dosłownie na przeciwległym biegunie pozycji. W miejscu, gdzie Pozycja Pomorska zazębiała się z Frontem Fortecznym Łuku Odry-Warty. Od Czechowa - miejscowości położonej na wschód od Gorzowa Wielkopolskiego - do okolic Krzyża Wielkopolskiego, rozciągała się interesująca, obecnie mało znana linia fortyfikacji - “Netzeanschlußstellung”. Umocnienia te były przedłużeniem “Pommernstellung”. Ich powstanie datuje się na 1937 rok. Właśnie tam, w pobliżu Czechowa, znajduje się arcyciekawy obiekt, którym jest schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych z izbą pogotowia o sygnaturze Zw. 4a. Obiekt ten w moich oczach pretenduje do miana najlepszego w dwóch kategoriach: stanu zachowania oraz opieki nad nim.

Add a comment

  1. Oderstellung: Schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych z izbą pogotowia nr 116
  2. Oderstellung: Schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych z kopułą obserwacyjną i izbą pogotowia nr 117
  3. Pommern-Stellung: Schron bojowy dla karabinu maszynowego o ogniu czołowym z izbą dla jednej drużyny De. 35
  4. Pz. W. 755, 745 i 605 (518, 517 i 502)
  5. Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem na pulpit [LIPIEC 2023]